مقدمه

     نماتد حفار(نقب‌زن) موز با نام علمي Radopholus similis Cobb اولين بار در سال 1893 توسط كوب در في‌جي گزارش گرديد. اين نماتد از خانوادهPratylenchidae پارازيت داخلي، مولد زخم ريشه و يكي از مهمترين انگل‌هاي ريشه‌هاي موز و مركبات در جهان است كه معمولاً با رقم تجارتي كاونديش همراه مي‌باشد. شكي نيست كه در طول مدت افزايش كشت، جايگزين بيماري پژمردگي آوندي فوزاريومي(بيماري پاناما) شده است.

     در حال حاضر در موزكاري‌هاي مناطق گرمسيري و نيمه گرمسيري آمريكا، آفريقا، كوبا، اندونزي، هندوستان، فيليپين و سيلان ظاهر شده ولي در ايران و بعضي از مناطق اصلي توليد موز، به ويژه شرق آفريقا، جزايرقناري و تايوان تاكنون گزارش نشده است. باتوجه به اينكه موزكاران بومي منطقه بلوچستان پاجوش‌هاي موز

و كودحيواني را از پاكستان تهيه و خريداري مي‌نمايند، احتمال دارد كه همراه كود، ريزوم و پاجوش‌هاي مزبور اين نماتد وارد كشور گردد.

عامل بیماری: Agrobacterium vitis

                       (Rhizobium  vitis)                           

علایم بیماری:

علایم بیماری  ابتدا بصورت غده های  ریز و تقریبا کروی روی

 ریشه، شاخه ،دمبرگ، رگبرگ ،و ساقه بخصوص  در نزدیکی

طوقه درخت  ظاهر می شود.غدهای کوچک به رنگ سفید ،نرم

و گوشتی هستند وسپس بزرگ می گردند.سطح خارجی غدها به

 علت فساد خارجی  به رنگ قهوه ای تا سیاه در می آید که ممکن

است در پاییز  از خارج به  داخل  پوسیده  شوند  و در سال بعد

 دوباره در همان  جا ظاهر می گردند.خوشه های  درختان مبتلا

اغلب  تنک  هستند و گاهی  روی  شا خه ها  آلوده  می خشکند.

مبارزه:

برای کنترل این بیماری رعایت موارد زیر ضروری است:  

1- انتخاب قلمه سالم از موستان سالم.

2- عدم ابیاری موستان سالم با آبی که از موستان آلوده می گذرد.

3- مبارزه با حشرات ریشه خوار بالاخص لارو زنجره مو در خاک.

4- هرس شاخهای  آلوده و ضد عفونی ادوات  باغبانی با محلول ده در

 صد هیپوکلریت سدیم یا محلول یک در هزار سوبلیمه.

5- کشت ذرت یا سایر غلات در زمینهای آلوده به مدت چند سال.

تهیه و تایپ از کشاورز تنها(از روی جزوه سم شناسی کشاورزی صفحه 3 تا 16(جلد دوم-کنه کشها،قارچ کشها،باکتری کشها،نماتد کشها)-ترجمه و تالیف:دکتر غلامحسین مروج-دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد می باشدجزوه تایپ شده می باشد.برای خرید جزوه می توانید به فروشگاه کشاورز تنها مراجعه کنید.).

www.Alonefarmer.blogfa.com  1386/11/29

بطور کلی تمام کنه کش های اختصاصی از طریق تماس اثر می گذارند.

مهمترین سموم کنه کش:

 1- Dicofol                  نام تجارتی: Kelthane

دیکوفول اولین با در سال 1955 به وسیله کارخانه  Rohm and haas امریکا له بازار عرضه گردید،امروزه به وسیله کارخانه های مختلفی از جمله Merck با نام تجاری  Kelthane تهیه می شود.یک ترکیب کنه کش کلره است و فرمول ساختمانی آن شباهت زیادی به DDT دارد.

2- Chlorobenzilate      نام تجارتی: Akar

کلروبنزیلات با نام تجاری Akar به فرمول  C16H14CL2O3 اولین بار در سال 1952 به وسیله کارخانه Ciba-geigy سوئیس به بازار عرضه گردید.آکار روی تمام حالات تکاملی کنه های گیاهی به ویژه خانواده های  Tetranychidae  و  Tenuipalpidae  موثر است و اثر تخم کشی آن له ویژه روی تخم های تابستانه کافی است.

تهیه و تایپ از کشاورز تنها(از روی جزوه دستنویس دانشجو - درس بیماری های گیاهی(باغبانی)-استاد دکتر حسین صارمی-برای خرید جزوه می توانید به فروشگاه کشاورز تنها مراجعه کنید.).

www.Alonefarmer.blogfa.com  1386/11/29

این بیماری در مزرعه-انبار و موقع حمل و نقل رخ می دهد.این بیماری انتشار جهانی دارد.

این بیماری روی سبزیجات و گیاهان یکساله با شرایط ذیر رخ می دهد: 

1- ساقه و برگ آبدار (مثل:کرفس-کاهو-اسفناج-کلم).

2- دارای بافت های ذخیره ای: (مثل :سیب زمینی-هویج-پیاز-تربچه-زنبق-سنبل).

3- میوه های گوشتی(مثل:گوجه فرنگی-بادنجان-خیار-کدو).

عامل بیماری: باکترب  Erwinia carotovora  است.

علائم بیماری:

1- لکه کوچک آبکی که کم کم بزرگ و عمیق و تاول زده می شود.

                   2- شاید سطح خارجی میوه سالم باشد ولی داخل آن نرم و لزج می گردد.

کنترل بیماری:

1- سم پاشی با بردو

2- ضد عفونی انبار با سوبلیمه

3- خشک نگه داشتن انبار

4- تناوب زراعی با غلات

باکتری ها معمولا یک قسمت از گیاه را دچار می کنند.باکتری های بیماری زا میله ای شکل هستند.تکثیر در باکتری ها به طریق غیر جنسی Asexual و یا تقسیم دوتایی صورت می گیرد.باکتری ها از نظر جنسی با هم مخالف هستند ،علاوه بر تکثیر غیر جنسی(تقسیم سلولی)به طریق جنسی نیز تولید مثل میکنند. 

استفاده از مطالب با ذکر منبع(کشاورز تنها www.Alonefarmer.blogfa.com) بلامانع می باشد.

با تشکر محمد آروین مدیریت وب لاگ

 به منظور بررسي اثر بازدارندگي ترکيبات آللوپاتيک موجود در عصاره برگ گونه هاي Artemisia siebery، A. auchary و A. scoparia بر جوانه زني بذر و رشد گياهچه علف هرز تاج خروس، آزمايشي به صورت فاکتوريل در قالب طرح کاملا تصادفي با سه تکرار انجام شد. تيمارهاي آزمايش شامل سه گونه درمنه و نه سطح (0، 6250، 10000، 12500، 40000، 20000، 80000، 125000 و 162500 پي پي ام) عصاره گونه هاي مختلف درمنه بود. نتايج نشان داد که تاثير گونه هاي مختلف درمنه روي ميزان جوانه زني و طول ريشه چه و ساقه چه نورسته تاج خروس متفاوت بود. گونه اوشري بيش از ديگر گونه هاي درمنه اثر بازدارندگي بر جوانه زني تاج خروس داشت. غلظت 80000 پي پي ام عصاره گونه هاي اسکوپاريا، اوشري و سيبري بترتيب ميزان جوانه زني تاج خروس را در مقايسه با شاهد آب مقطر 36.1، 86.3 و 82.5 درصد کاهش دادند. با افزايش مقادير عصاره گونه هاي اوشري، اسکوپاريا و سيبري، طول ريشه چه و ساقه چه تاج خروس، بطور نمايي کاهش يافت. گونه اوشري بيشترين اثر و گونه اسکوپاريا کمترين اثر را روي اين متغيرها داشت. تاثير عصاره گونه هاي مختلف درمنه روي ريشه چه تاج خروس بيش از ساقه چه بود. مقادير لازم عصاره اوشري براي 50 درصد کاهش طول ريشه چه و ساقه چه تاج خروس بترتيب 19520 و 21960 پي پي ام بود .