کشور ایران از نظر وصعیت آب و هوایی و به ویژه میزان بارندگی دارای شرایط متفاوتی است به طوری که در پاره ای از مناطق کویری و خشک بارندگی کمتر از ۱۰۰ میلی متر می باشد . جهت سهولت امر مرتعکاری و انتخاب گونه ها و روشهای مناسب بذرکاری لازم است با توجه به مطالعات پوشش گیاهی و تجدید حیات طبیعی و نیز بررسی هایی که در زمینه ی سازگاری گیاهان مرتعی انجام گرفته است کشور را بر حسب میزان بارندگی سالانه به مناطق مختلف تقسیم و گیاهان مناسب برای هر منطقه را به تفکیک معرفی نمود . مناطق با بارندگی بین ۳۵۰-۱۸۰ میلی متر مرتعکاری در مناطقی با بارندگی حدود ۲۰۰ میلی متر می بایستی در محل هایی انجام گیرد که خاک منطقه عمیق بوده و امکان ایجاد روشهای جمع آوری و پخش آب به منظور ذخیره ی نزولات آسمانی وجود داشته باشد .
کلمات کلیدی: منابع طبیعی و جنگلداری > مرتع و مرتع داری > معرفی برخی از گیاهان مرتعی و راهنمای کشت آنها
اثبات وقوع پدیده تغییر اقلیم ( climate change )، در سطح جهان به سهولت امکان پذیر نیست و نیازمند بررسی های جامع و طولانی مدت بر آمارهایی از پارامترهای )) است، هر چند روند گرمتر شدن دمای سطح زمین و افزایش غلظت گاز co2 تقریباً قطعی می نماید.
سناریوهای تغییر اقلیمی در چرخه آبشناسی نمود کاملاً بارزی می یابند.چرا که تمامی اجزاء آن تحت تأثیر تغییرات حاصله در میزان تبادلات انروی و جرم قرار می گیرند. نوسان منابع آبی به طرز قابل ملاحظه ای تابع تغییرات اقلیمی است، چرا که نیاز به این منابع با افزایش ((تبخیر و تعرق در شرایط گرمتر،خشک تر و آفتابی تر بیشتر می شود.به عنوان مثال براساس گزارشات منتشره در سال 1996، مناطق جنوب انگلیس در سال 2050 شدیداً مستعد وقوع خشکسالی بوده ولی مناطق شمالی به مراتب مرطوب تر شده و سیل درآنجا مشکل زاخواهد شد.
کلمات کلیدی: مرکز مقالات تخصصی کشاورزی ایران > مقاله کشاورزی > منابع طبيعي وجنگلداري > تغییر اقلیم و خشکسالی
با رعايت اصول حفاظت از عرصه هاي منابع طبيعي،به طرق زير : - از روشن نمودن آتش در جنگلها و مراتع جداً خودداري نمود. - بر حذر كردن كودكان از بازي با كبريت و فندك و روشن نمودن آتش در عرصه هاي منابع طبيعي. - خودداري از انداختن ته سيگار روشن و باطري هاي شيشه اي كه حالت عدسي دارند در جنگلها و مراتع - عدم توسعه باغات ، مزارع ، تأسيسات و .... با هدف سودجوئي و تعرض به منابع طبيعي - عدم قطع غيرمجاز درختان جنگلي و بوته هاي مرتعي جهت مصارف سوختي، ساختماني، زراعي و ... -عدم چراي بي رويه و خارج از ظرفيت مراتع و جلوگيري از ورود دام به جنگل - عدم حك يادگاري و كت زدن (زخمي كردن) بر روي تنه هاي درختان - عدم شخم و شيار در جهت شيب قالب و جلوگيري از فرسايش - آموزش اهميت منابع طبيعي و حفاظت از اين منابع به كودكان و نوجوانان
یکی از اکوسیستم های منحصر به فرد در ایران جنگلهای مانگرو می باشد که در نوار ساحلی خلیج فارس و دریای عمان قرار گرفته است زيستگاه مانگرو در ایران پذیرای دو گروه Rhizophor macronta Avicennia marina می باشد جنگلهای مانگرو از آن جهت منحصر به فرد است که نه به خشکی تعلق دارد و نه به دریا بلکه ارمغان مشترک آب و خشکی محسوب می گردد. این اکوسیستم در ناحیه جزر و مدی سواحل گرمسیری بالغ بر 112 کشور با وسعت 15 میلیون هکتار پراکنش دارد كه ناحيه اقيانوسيه و اقيانوس هند با 9/6 هكتار وسيع ترين ناحيه محسوب مي گردد. معادل /10000 هکتار از این اکوسیستم در سواحل خلیج فارس و دریای عمان در منطقه بوشهر , هرمزگان و بلوچستان قرار گرفته است.
رویشگاه حرا در ایران به جهت ویژگیهای خاص همانند اکوسیستم های مشابه جهانی در کانون توجه کنوانسیون تنوع زیستی قرار گرفته است انواع پرندگان ، خزندگان ، ماهی ها ، بند پایان ، سخت پوستان و بسیاری از گونه های پلانکتونی ، بنتوزي در این زیستگاه چرخه های متنوع غذایی و زیستی را سامان می دهد.
مقالات کشاورزی ایران>خليج فارس> درياي عمان >مانگرو> اكوتوريسم> اكوسيستم>جنگلداری(آرشیو سایت) >جنگل هاي مانگرو در سواحل جنوبي ايران
جنگلها، سرمايههاي ملي هر كشور محسوب ميشوند كه حفاظت و استفادة صحيح از آنها، علاوه بر ثروتآفريني، بقاي محيطزيست را نيز تضمين مينمايد. در مطلب زير، راهكارهاي بيوتكنولوژي جهت حفظ و استفادة مناسب از اين سرمايههاي ملي، ذكر گرديده است:
جنگل منطقه وسيعي پوشيده از درختان ، درختچه ها و گونه
هاي علفي است كه همراه با جانوران وحشي نوعي اشتراك حياتي گياهي و جانوري را تشكيل
داده و تحت تاثير عوامل اقليمي و خاكي قادر است تعادل طبيعي خود را حفظ كند.جنگلها در تمام نواحی
زمین که قابلیت رشد درخت در آنها وجود دارد و از نظر ارتفاع در زیر خط درخت قرار
دارند یافت میشوند، مگر اینکه بارش باران در آنجا کم بوده، یا تناوب آتش سوزیهای
طبیعی زیاد باشد. جنگلها عمدتاً شامل تعداد زیادی از گونههای درختان با ارتفاع
مختلف میباشند، و در کنار اینها درختچهها و درختان جوان رشد میکنند، که سبب
استفاده بهینه از نور آفتاب میشود. یک جنگل به شکل طبیعی اش، محل زندگی بسیاری از
جانوران و گونههای گیاهی میباشد.
مقدمه معيارها (Creteria) و شاخص (Indicators) ابزاري براي تعريف, پايش و ارزيابي حركت به طرف جنگلداري پايدار محسوب ميشوند . اصلاح و مفهوم معيار نشاندهنده اصول يا شرايط اصلي براي پايداري است كه بر طبق آنها توان توليدي و نقش هاي حفاظتي و اجتماعي جنگلها مورد قضاوت واقع ميشود . هر معيار هم داراي چندين شاخص كمي و كيفي براي اندازه گيري و پايش است كه بطور منظم و متوالي مورد اندازه گيري قرار مي گيرند، تا اثرات مديريت جنگل مشخص و معين شود . معيارها و شاخصهاي جنگلداري پايدار در سطح ملي ممكن است بر سياست و قوانين جنگل و تشكيلات بخش جنگل تأثير گذار باشند . در شرايط كنوني در سطح جهاني تقريباً همه كشورها در مناطق مختلف اكولوژيكي معيارها و شاخص هاي جنگلداري پايدار در سطح ملي را كه قبلاً با همكاري فائو و ساير ارگانهاي بين المللي تهيه شده است پياده و اجرا مي نمايند . معيارها و شاخص هاي جنگلداري پايدار براي هفت منطقه مختلف جهان از جمله فرايند كشورهاي اروپائي, فرايند مونترال, مناطق خشك افريقا, جنگلهاي استوائي, فرايند تاراپوتو و فرايند كشورهاي خاور نزديك تهيه گرديده است . تعداد و نوع معيارهاي جنگلداري پايدار در سطح ملي تقريباً براي همه مناطق اكولوژيكي جهان يكسان است .
مقدمه
مطالعه چشم انداز جنگلداري (Forestry Outlook Study) براي آينده يكي از
برنامه هاي فائو (FAO) ميباشد كه با همكاري كشورهاي مختلف براي مناطق
مختلف جهان و كشورها تهيه شده يا در حال انجام است . در اين رابطه اولين
سئوالي كه مطرح مي شود اين است كه هدف مطالعه چشم انداز جنگلداري چيست؟
هدف مطالعه چشم انداز جنگلداري تعيين گزينه هاي مختلف براي جنگلداري در
آينده است . گزينه هاي آينده براي جنگلداري در اين مطالعه براساس آينده
نگري به روش تهيه سناريوهاي كمي- كيفي است كه از نتايج اين مطالعه در درجه
اول بخش جنگلداري در تهيه راهبرد استفاده بعمل ميآورد . البته مطالعه چشم
انداز جنگلداري براي تصميم گيران اقتصادي و اجتماعي, برنامه ريزان, مؤسسات
علمي و تحقيقاتي, بخش خصوصي, جوامع مدني و افراد علاقمند هم كاربرد دارد .
مطالعه چشم انداز جنگلداري با همكاري فائو, كشورها و بعضي از نهادهاي بين
المللي تاكنون براي كشورهاي آسيا و اقيانوسيه, آمريكاي لاتين و درياي
كارائيب, افريقا و اروپا انجام شده است . اما براي كشورهاي غرب آسيا و
آسياي ميانه از سال 2004 تا سال 2005 تهيه مي گردد . اصولاً چشم انداز
جنگلداري در سطح ملي, منطقه اي و جهاني تهيه مي شود، بطوريكه بعد از اتمام
چشم انداز جنگلداري غرب آسيا و آسياي ميانه چشم انداز جنگلداري جهان تا
سال 2020 ميلادي تهيه خواهد شد .
در سال 1992 پس از كنفرانس زمين از ريو (Rio summit) دو مفهوم جنگلداري
پايدار و مديريت اكوسيستمي در رابطه با حفاظت و مديريت جنگلها بطور موازي
مورد توجه و بحث سازمانها, كنوانسيونها و محافل مرتبط با جنگلداري قرار
گرفتند .
جنگلداري پايدار (Sustainable forest management) ريشه خود را در جنگلداري
كلاسيك دارد و توسط بعضي از سازمانهاي بين المللي از قبيل فائو ITTO مورد
حمايت و ترويج قرار گرفته است . در حاليكه مديريت اكوسيستمي
(Ecosystem management) توسط كنوانسيون حفظ تنوع زيستي (CBD) بعنوان يك
چارچوب مورد قبول واقع شده است . در شرايط كنوني هم بحث بر سر تفاوتهاي
اين دو مفهوم, قابليت اجرائي و كارائي آنها مي باشد . به همين جهت در اين
زمينه تاكنون
بحث ها، كارگاههاي مختلف آموزشي و مطالعات زيادي صورت گرفته است . هدف اين
مقاله بررسي تفاوتهاي اين دو مفهوم ميباشد كه هر دو يك هدف بلند مدت يعني
حفاظت و مديريت اصولي جنگلها را دنبال ميكنند . اهميت روش و شفاف شدن اين
مفاهيم در رابطه با تدوين سياست جنگل و پايش و ارزيابي حفاظت و مديريت
جنگلها توسط كشورهاي مختلف است . زيرا اين دو مفهوم تاكنون دقيقاً بررسي و
مقايسه نشده اند، بطوريكه گاهي افراد و سازمانهاي مرتبط با جنگلداري تصور
و برداشت روشني از اين دو مفهوم ندارد .
فصلاول- تعاريف
ماده1 - تعريفاصطلاحاتيكهدر قوانينجنگلو مرتعبكار رفتهبهشرحزير است:
1ـ جنگليا مرتعيا بيشهطبيعيعبارتاز جنگليا مرتعيا بيشهاياستكهبهوسيلهاشخاصايجاد نشده باشد.
2ـ بوتهجنگلي-رستنيهايخودرويو خشبيكهساقهآنها بهطور
طبيعيكميبالاتر از سطحخاكمنشعبشدهباشد و نوعا در جنگلها يا
اراضيجنگلييا بيشهها ميرويد.
3ـ بوتهكويري- كليهنباتاتخودرويچندسالهبهجز درختكهدر كوير و بيابانميرويد بوتهكويريناميدهميشود.
4ـ كنده- آنقسمتاز تنهدرختكهپساز قطعيا شكستهشدنيا سوختندر زمينباقيبماندكندهناميدهميشود.
5ـ نهال- درختجوانياستكهدارايساقهمشخصيبودهو قطرينآنكمتر از پنجسانتيمترو در مورد شمشاد قطرينكمتر از سهسانتيمتر باشد.
6ـ اراضيجنگلي:
الف- زمينهاييكهدر آنها آثار و شواهد وجود جنگلاز قبيلنهاليا
پاجوشيا بوتهيا كندهدرختانجنگليوجود داشتهباشد مشروط بر آنكهدر
تاريخمليشدنجنگلها (27/10/1341)تحتكشتيا آيشنبودهو تعداد كندهدر
هر هكتار از بيستو يا تعداد نهاليا بوتهجنگليدر هرهكتار جداگانهيا
مجموعا از يكصد عدد و يا مجموعتعداد نهالو بوتهو كندهدر هر هكتار از
يكصد عدد متجاوز باشد.
